შენი ჭირიმე, ხანჯალო,

რკინაო ხვარასნისაო,

შენ ერთად-ერთო იმედო

მტრისაგან გამოხსნისაო!..


გლესავ და გლესავ, ხანჯალო,

ამოგიფერავ გულსაო!

შენ უნდა ეძმო და ეყმო

უმართლოდ დაჩაგრულსაო!


ნესტარიცა ხარ, ბასრიც ხარ,

ორივე გვერდით მჭრელიო;

გპატრონობს გული ფოლადი

და გიპყრობს რკინის ხელიო.


მისი გამჩენის ჭირიმე,

ვინც რომ შენ გამოგჭედაო!

ჭირიმე, შენი ჭირიმე,

მტერს აუტირე დედაო!


ბევრი ნაღველი შეასვეს

მტრებმა ამ ჩემსა გულსაო,

შენ მიმკურნალე, მახვილო,

უმართლოდ დაჩაგრულსაო!


მიმოციქულე მტრის გულთან,

მიმიძღვენ ჩემი სალამი:

ის ვითომ საწერელია,

ჩაერჭვე, როგორც კალამი!


მისი წითელი მელნითა

შემაღებინე ჭაღარა,

იმისი კვნესა იქნება

ჩემთვის დაფი და ნაღარა!


გლესავ და გლესავ, მახვილო,

ფოლადო, ჩემო რკინაო!

დროა, ამოდი ქარქაშით,

აღარ გაქვს აწ მანდ ბინაო.


1882 წ.

მინდვრად ეგდო თეთრი ქვა,

დავკარ ხელი, თან ამყვა...

ქალო, შენი სიყვარული,

სადაც წაველ, თან წამყვა.


ქვა უბეში ჩავიდევი,

დამამძიმა, დამძალა!..

ქალო, შენი სიყვარული

გამწარდა, ვით სამსალა.


ქვა ავიღე, გადავაგდე,

მივუმატე ძველ ყორეს...

ქალო, შენი სიყვარულიც

გადვულოცე მეორეს!


იმ ქვას წვიმა დაასველებს, -

ცრემლები - შენს სიყვარულს...

მაგრამ წვიმა ქვას ვერ ალბობს

და ცრემლები კაცის გულს.


1892 წ

ის აღარა ვარ, რაც ვიყავ,

ძნელი ყოფილა ჭაღარა...

ვეღარ გაჰკივის თამამად

ჩემი დაფი და ნაღარა.


გული არ იშლის გულობას,

მაგრამ ვერ მოსდევს ძალ-ღონე!..

ვარ ბევრი “ვაის” მნახველი

და ბევრი “უის” გამგონე.


ამევსო გული წვეთ-წვეთად

ნაღველითა და შხამითა,

ისე, ვით საუკუნები -

სხვადასხვა მრავალ წამითა.


მაშ რაღად მინდა სიცოცხლე

მე, აწმყო-გამწარებულსა,

თუ, ვისაც ვეტრფი, ვინც მიყვარს,

ვხედავ მას აოხრებულსა?


მაგრამ იმედი, ცის ნიჭი,

რომ გამიელვებს გლახ-გულსა,

თავი ტარიელ მგონია,

ოცნებით გარემოცულსა.


ვუხმობ ფრიდონს და ავთანდილს,

მხარი მხარს მივცეთ, ხელი ხელს,

ნესტან-დარეჯან ქაჯებს ჰყავს,

მოელის ტურფა გამომხსნელს!


რა ვუყოთ, თეთრი მერიოს!?

სისხლით შევღებავ ჭაღარას

და სულ სხვა ხმაზე დავუკრავ

ამ ჩემს დაფსა და ნაღარას.


მაგრამ ვაიმე, რომ ეჭვი

მოუგზავნია ჯოჯოხეთს:

მაცდურ სარკეში მახედებს,

ოცნებას მიკლავს... გულს მიხეთქს!..


ამბობს: “ფრიდონ და ავთანდილ

ჯერ ვერ გადიხდის ომსაო!...

და შენც ტარიელს მოჰგავხარ

ისე, ვით კატა ლომსაო”.


მართალი არის, მაგრამ რა?

რისთვის დავკარგო იმედი?

გმირს წინა-უძღვის ყოველთვის

უძლური წინამორბედი!..


არა! აყვავდეს იმედი!...

გულს ვერ გამიტეხს ჭაღარა!..

გმირებს უძახის... უყივის

ჩემი დაფი და ნაღარა!..


1886 წ.