ამ მცირე საინფორმაციო უწყების მიზანი არ გახლავთ ვინმეს მხრიდან თანადგომის პირდაპირი ან ირიბი ძიება. უბრალოდ, ვიფიქრე, რომ იგი შეიძლება საინტერესო აღმოჩნდეს ყველასთვის, ვინც თავის თავს თავისუფლებისთვის, სამართლიანობისთვის, დემოკრატიისთვის, თანასწორობისთვის და სხვა მაღალი ღირებულებებისთვის გულწრფელ მებრძოლთა რიგებში მოიაზრებს.

დღეს დამიკავშირდნენ საქართველოს წიგნის გამომცემელთა და გამავრცელებელთა ასოციაციიდან (რომლის წევრთა უმრავლესობას პირადად ვიცნობ, ბევრის მიმართ განსაკუთრებული მადლიერების გრძნობით ვარ განმსჭვალული, ბევრის საქმიანობას ფასდაუდებლად მივიჩნევ ქართული კულტურისთვის, ზოგიერთ მათგანთან კი საერთოდაც მრავალწლიანი მეგობრობა და უძვირფასესი მოგონებები მაკავშირებს) და შემომთავაზეს მონაწილეობა პროექტში, რომელიც ითვალისწინებს საჯარო სკოლის მოსწავლეებთან მწერალთა შეხვედრებს. ჩემმა მეგობრებმა იციან: თუ ვინმესთან შეხვედრაზე და ლიტერატურულ საუბრებზე არასდროს ვამბობ უარს, ესენი არიან სტუდენტები და უფროსი სასკოლო ასაკის მოსწავლეები (ამისთვის საგანგებოდ არასდროს ვითხოვ ჰონორარს და არც ასეთი შეხვედრების გაპიარებით ვარ დაკავებული). ამიტომ ამ შემოთავაზებამ (ჰონორირებადმა, მაგრამ უამისოდაც მადლიერების გრძნობის გამომწვევმა) – რომ უახლოეს ხანებში რომელიმე ერთი საჯარო სკოლის მოსწავლეებს და პედაგოგებს შევხვედროდი – მეც ისე გამახარა, როგორი სიხარულითაც ასოციაციიდან დამიკავშირდნენ. საუბრის დასასრულს საკონტაქტო პირმა მკითხა, ვიყავი თუ არა ორჯერ აცრილი, ხოლო როცა უარყოფითი პასუხი მიიღო, შეწუხებულმა მაცნობა (და მისი მეტყველება თვალთმაქცობის მისხალსაც კი არ ამჟღავნებდა), რომ პროექტში მონაწილეობას ვერ მივიღებდი, რადგან მასში, სამწუხაროდ, მხოლოდ ორჯერ აცრილ მწერალებს შეეძლოთ მონაწილეობის მიღება, არა ასოციაციის, არამედ – პროექტის ფინანსურად უზრუნველმყოფელი თბილისის მერიის მოთხოვნით.

აი, სულ ეს არის. მსოფლიოში (და, შესაბამისად, საქართველოშიც) კორონა-კრიზისით გაძლიერებული საპროპაგანდო და მორალისტური აქტივიზმის მიუხედავად, მცირედი იმედი მაინც მაქვს, რომ ფამილარობით და უზრდელობით, ავტორიტარული დიდაქტიკით, სოფისტური რიტორიკით, ათმაგი სტანდარტით, საბაზისო ლოგიკის სრული იგნორირებით, საბაზისო ცოდნის სრული მოშლით და ბევრი სხვა სათნოებით მდიდარ ჩვენს ეპოქაში, ამ უწყების წამკითხველები დამოძღვრას კი არ დამიწყებენ, უბრალოდ, გაითვალისწინებენ, რომ საქართველოში ვაქცინაცია ჯერჯერობით სავალდებულო არ გამხდარა, ანუ 37 წელი ჯერ არ დამდგარა. მით უმეტეს, რომ თავად მე, ჩემი სამოქალაქო აქტივობის ფარგლებში, არავის ვმოძღვრავ არც აცრის და არც აუცრელობის მიმართულებით და მიმაჩნია, რომ ყველა ადამიანმა პირადად უნდა მიიღოს გადაწყვეტილება თავისი ასაკის, ჯანმრთელობის მდგომარეობის, საცხოვრებელი გარემოს, რისკ-ჯგუფებისადმი მიკუთვნებულობის და არაერთი სხვა ფაქტორის გათვალისწინებით. და ეს, იმის მიუხედავად, რომ ბოლო წელიწადნახევრის განმავლობაში – არასამედიცინო განათლების მქონე პირის კვალობაზე – ზღვა დრო და ენერგია დავუთმე კორონა-კრიზისის სამედიცინო და არასამედიცინო ასპექტების გაცნობას თავ-თავის დარგში ყველაზე უფრო კომპეტენტურ და ყველაზე ხშირად ციტირებად უწესიერეს სპეციალისტთა ინტერვიუებში, ლექციებში, სტატიებში და წიგნებში კირკიტით და არა – მეინსტრიმ-მედიის ბინძურ წყლებში ჭყუმპალაობით.

რა თქმა უნდა, არსებითი მაინც ის არის, რომ ჩემი აღუცრელობით არავის ვუქმნი საფრთხეს, ხოლო ეს რომ ასეა, ამას უპირობოდ ადასტურებს ავტორიტეტულ მეცნიერთა არაერთი ბოლოდროინდელი ძვირადღირებული სამედიცინო და ეპიდემიოლოგიური გამოკვლევა, რომლის მოძიება დაინტერესებულ მკითხველს არ გაუჭირდება.


პატივისცემით,

დათო ბარბაქაძე

10.11.2021

ტბათა მვერცხლავი

მთვარე ბრწყინავდა,

ურმული

            ზურმუხტს

                        ჰფანტავდა ველად;

ჭაბუკურ დღეებს

გადამყივართა

და წარსულს -

ვმზერდი დაჭრილ თაველად.

 

თუ გარდასული დღე

დაიჭიშკრა,

თუ შემიბერდა

ხე რტომრავალი,

ვარსკლავთა ცრემლებს

დავწურავ ცისფრად,

რომ გავიშუქო გზა მომავალი.

მე - მომღერალი დიდ ნახმევების,

ძველ ნახმლევების მწველი სიმღერის,

მომავალ დღეებს ვესახელები,

დღეის ჟრუანტლის დენის მიმღები.

 

ახალო ლექსო, მოგელი კვარით, -

ვით მარტში მთის ღვარს მოელის მტკვარი!


1959 წ.

შენ უკვდავება

თუკი მიგელის,

შენი ღვაწლი თუ

არ არის კვეხნა, -

სპეტაკი ფერფლი

წმინდა სიმღერის -

უნდა დასტოვო,

პოეტო, ქვეყნად!


1959 წ.

გედისებური მღელვარებით

მთვარე მისცურავს,

ეს მღელვარება - ცხოვრებაა,

მე ვცოცხლობ ამით,

დრონი წარვიდნენ

და შუადღეც თუ მიიწურა,

მაინც ვენახში გელოდები,

            ჩემო სულამით!
            
            
1959 წ.

ჩვენ მივდიოდით

არაგვის პირად,

მზე ჩადიოდა

სხივების პენტვით,

შენ შავ წამწამებს

მიშენდი, ტურფავ,

მე -

საქართველო მინდოდა შენთვის...

...ან რა მოგიძღვენ

ნაცვლად ამისა?

მარტოდენ -

მწუხრით სავსე საღამო,

ვით ჩემი სევდის

ნაზი ნაჩრდილი,

დაუსაწყისი,

დაუსაბამო...


1958 წ.

კესანე,

შენი კვნესა მე,

სევდა შეგატყე კილოში, -

პატარა, მორცხვო ყვავილო,

გაზრდილო საინგილოში.

 

რომ ერთად არ ვართ, კესანე,

მისათვის შემომკვნესარებ...

 

პატარა, მომცრო ყვავილო,

ცრემლებით ამოყვანილო,

მოდი და ერთად ვიმღეროთ

ის ჩვენი ტკბილი „ალილო“.

 

მკერდს მომეყრდენი, კესანე,

შენთვის სიყვარულს ვკვესავ მე...

 

მაფრქვიე შენი სურნელი,

ვარ მარად შენი მსურველი,

შენი ამბორის მწყურნები...

 

ნუ გეშინიან სიობლის,

მე არ დაგტოვებ, კესანე...

კიდევაც გნახავ მრავალჯერ,

მეორედაც და მესამედ...

კესანევ,

შენი კვნესამე,

შენთვის სიყვარულს ვკვესავ მე.


1958 წ.

1

დიდო აჩრდილო,

            რას დაგვიბარებ,

წარბშერჭმით მდგარო,

სევდით მღიმარო,

შუბლსა და მკერდზე ხელებს იფარებ,

ალბათ გსურს წყლული რომ დაგვიმალო:

 

წყლული, რომელიც უყივის კრწანისს, -

ჩვენი ვაება, ჭირი, ნაღველი!

ვერ გარეცხს სირცხვილს ჩვენი სიმწარის

თვით წარღვნის წყალი გადამწარღვნელი.

ბევრი უნახავს შენს ნაბადს წვიმა,

ქარი და ყინვა, დრტვინვა და ზარი...

ტვირთი მაგ მხრებმა არ დაიმძიმა

და არც მაგ შენ გულს დაეტყო ბზარი.

 

ქართლის აზრი და სიმღერა იყავ,

დროშა მღელვარი, ტარუკრთომელი,

მისთვის სიცოცხლის ბეწვი გაიყავ,

მისი დიდების იყავ მდომელი!

 

კლდეკაცი იყავ, კლდეს შეედუღე,

უკვდავებასთან ხარ წილდებული,

შემარყეველი სინედრიონის,

სალიტანიე, სანატრიონი,

თავი ერისა, რა დიდებული!

 

ქუხილის ენით მოლაპარაკევ,

ნათლისმდებელო, იცი, ვინა ხარ? -

რუსთაველის სიმს,

კრწანისის საფლავს,

თამარის ნათელს, -

შენთან ვინახავთ!

 

დროშა ხარ სისხლში ამოვლებული,

უღელდებული ხალხის იმედად,

ხმალი ხარ მტრის წინ ამოღებული.

შარავანდედი შენ ხარ ივერთა!

 

2

მდინარეებზე ბაბილონისა

ცრემლით სტიროდა შენი თაობა,

სწყუროდა შუქი ალიონისა,

სძულდა ცხოვრება მდგარი ჭაობად.

 

მდინარეებზე ახალ ქართლისა,

სამშობლოს სულის სიცოცხლეს ვმღერით,

და წინამორბედს დიდ სიმართლისას

მდუღარ ცხოვრებით გადიდებს ერი!

 

გონების ბნელი და სიღარიბე

წყალს გავატანეთ, წელთამრავლობას,

გახვრეტილ შუბლზე წყლულს რომ გვარიდებ

და გვიფრთხილდები შთამომავლობას, -

ნუ შეგვიცოდებ, ახლოს გვაჩვენე,

დაგვწვას, დაგვდაგოს, ცეცხლი შეგვინთოს

დავემხოთ მის წინ,

                        - რა შეგვაჩერებს -

შემდეგ აჩრდილმა შენმან შეგვინდოს!..


1957 წ.

თითქოს ხატის კარს მოვსულვარ

შენს სახლში ლექსის ტაიჭით,

მღელვარი გულის დუღილი

სად ამოხეთქავს, რა იცი...

 

ეს მთა შენა ხარ, ჩანჩქერიც;

ღვარად ქანჩახზე იბნევი,

აქ ხორხორობენ შენის ხმით

მოხუცებული იფნები.

 

აქ შენ მიგჭედეს სალ კლდეზე,

აქ გველი შენს წყლულს ნერწყვიდა,

ცრემლის სასყიდელს გიხდიდნენ

არაგვის წყალის ვერცხლითა.

 

მთის ღვიძლზე ნადებ შენს კერას

ვერსით შევუღე კარები,

ამირანის სახლს ვამსგავსე,

მემკვიდრე-მიუკარები.

 

ლუდის ქვაბს ქაფი გადასდის,

თასს ატრიალებ პურადი,

ჭრელი ტყავები ვეფხვისა

ძირს ყრია, როგორც კურატის.

 

ლექსის ლაშქარო, მედროშევ,

მხედარო, სიტყვის მთავარო,

ალბათ მეც შეგეხსენები,

შენს ნამუხლარზე დავალო!

 

ირემი წოვნად მოვსულვარ,

მკვებე მთის წვენით, პოეტო,

რომ ჩემი ფიქრის ნადუღი

ჩვენ მიწას ნამად მოედოს -

 

ყვავილთა გამოსაზრდელად,

ფესვების შესაწოვარად...

ვეაჯე შენსა ნათელსა,

როგორც მშიერი მთხოვარა.

 

მწვერვალნი საარწივონი

არწივთა მოსარეწია;

ჩვენ კი, შენს უბეს გაზრდილნი,

ვწივით, ვით ჩიტი მზეწვია.

 

ვერ შევაყარეთ ლექსს ცეცხლი,

თითებზე გვრჩება მელანი,

სახელისათვის ვჩალიჩობთ,

დიდებისათვის ყველანი!

 

ვერც მე გავტყორცნე ეგ თასი

ლექსთ-მოედანზე წკრიალით;

ვერც შენი ჩანგის ნაცეცხლი

გულს ვიცხე ნაპერწკლიანი.

 

შენი ოცნება მაღალი

აყრილი მთების ძღვენია...

დღეს შემოგხედეთ პირისპირ,

დღეიდან აღარ გვრცხვენია -

 

იმ ჩვენი ძველი სირცხვილის,

შენი აჩრდილის წინაშე;

იმ შენს წინ დაფენილ ეკლის,

რომლის ლოგინზეც გძინავს შენ...

 

ჰხედავ - ნიაღვრის ღელვათა?

გესმის? - სიცოცხლის ხმებია!

გაჰხედე - მთებში ელვათა

შეჯვარებული ხმლებია!

 

ამ გრიალს როგორ შევმართო

ჩემი საწყალი გალობით,

მაგრამ არ მინდა მეჩვენო

წარბშერჭმით, სახემწყრალობით.

 

მე შენი მადლით ვიმღერებ

წინაპართ სანაკვერცხლიდან;

ქართლის მზემ შუქი დამწერა,

არ გავყიდულვარ ვერცხლითა;

პატარა ნაპერწკალი ვარ

სამშობლოს დიდი ცეცხლისა...


1957 წ.

მე გამოვაბი ჩემს ვენახს ცხენი,

ბევრი დავთვალე გზები ტრიალი,

მე თავს მიხრიდნენ ქართლის ციხენი,

მატიანეში ნახეტიალი.

 

მესალმებოდნენ მწვანე წნორები,

სამამულე რქას ცრემლი სდიოდა,

მე ხელს მიქნევდნენ ჩემი სწორები,

სუფრა გაშლილი ჰქონდათ იორთან.

 

მამათა სახლის ნაცარის სითბო,

რაც ვინაჩუქრე, სულში ღვიოდა;

თითქოს იმ ყრმობის სუმბულის სიტკბოს

ნაზი სურნელი მე მომდიოდა.

 

და რას ეძებდა სული მღვიძარი,

რატომ მტკიოდა გულის ფიცარი?

 

თითქოს ვაზებმაც ფეხი აიდგეს,

დამდევნებოდნენ უკან მტევნებით...

სად მივდიოდი, ვისკენ, საითკენ,

რა მქონდა გულში დაუტევნელი?

 

ჩამოვიშორე აკი მიჯნური,

მისი სიტკბო და მისი სიავეც,

ჩემი გულიდან გამონიჩბული

ცრემლების ხვავიც გავანიავე, -

 

დიდ ნანგრევების ჩამონაფშვენი

ნაცარი აკი თავს დავიყარე;

და სამშობლოში რაიც კი ჰშვენის

მშვენიერებით, ხომ შევიყვარე!

 

ელვით მოსილი მთის მწვერვალები,

მაშ, რას მეძახდნენ, რას მიმღეროდნენ?

და მეგობართა ხმა მღელვარებით

რად ადიოდა არწივთ ჩერომდე?

 

იქნებ ძველ სევდას ვეთხოვებოდი,

იქნებ სამშობლოს ჩემი გულნებით?

არ ვიცი არა, რით ვიწვებოდი,

და რა წყურვილის ვიყავ მწყურნები?

 

მხოლოდ ვხედავდი,

            სივრცეში, იქით,

ელვათა ცეცხლში იჭედებოდა

ის გზა სავალი,

იგი ბილიკი...

და ქარიშხალი ყალხზე დგებოდა...


1957 წ.